Een not-yet toets
Ken je het filmpje waarin Carol Dweck uitlegt over Not Yet? Zij vertelt daarin over een middelbare school in Chicago die werkt met de beoordeling nog niet (not yet) als een leerling niet slaagt voor een toets. Als je het filmpje nog niet kent, raad ik je aan om het even te bekijken voor je verder leest.
De talentbias – onbewust, veelvoorkomend en schadelijk
Wat waarderen we meer in de prestaties van anderen: hard werken of talent? En wat maakt het eigenlijk uit hoe we deze vraag beantwoorden?
De talentbias in muziek
Onderzoekers Tsay & Banaji (2011) vonden bewijs voor wat zij noemden een naturalness bias wat ik hier maar vertaal als talentbias. De talentbias betekent dat we een voorkeur hebben voor mensen die we zien als natuurlijk getalenteerd boven mensen die we zien als harde werkers, zwoegers. Hoewel expertmusici verklaarden dat ze hard werk belangrijker vonden dan talent bleek dat ze onbewust toch de voorkeur gaven aan talent. Tsay & Banaji demonstreerden dit door meer dan 100 professioneel getrainde musici twee profielen te laten lezen van twee professionele musici met daarbij een muziekopname om naar te luisteren van deze twee musici.
Lees verder »
The Developing Genome – de opmars van de epigenetica
Een nieuw boek, The Developing Genome, beschrijft de fascinerende ontwikkelingen in het vakgebied van de epigenetica. Deze ontwikkelingen maken het nodig dat we onze kijk op de invloed van genen herzien.
Onderzoek: directe beloningen die intrinsieke motivatie versterken
In een nieuw concept artikel van Woolley & Fishbach (2016) wordt de relatie tussen intrinsieke motivatie en beloningen onderzocht. In het bijzonder verkennen de auteurs hun hypothese dat directe opbrengsten en beloningen intrinsieke motivatie kunnen versterken. Het artikel beschrijft vier studies die deze hypothese ondersteunen. Lees verder »
Leerling-evaluaties hangen niet samen met docent-effectiviteit
Het komt nogal eens voor dat organisaties proberen de effectiviteit van een training of scholing te beoordelen via een evaluatieformulier. Op dat formulier staan enkele vragen die deelnemers moeten invullen over de trainer(s) en over de training zelf. Ze kunnen op het formulier aangeven hoe interessant en goed ze de training en de trainer(s) vonden. Ook in het onderwijs wordt meer dan vroeger aandacht gegeven aan beoordelingen van docenten door leerlingen. Ook daar is de aanname dat deze beoordelingen een goede indicatie geven van hoe goed de lessen van de betreffende docent waren. In de Verenigde Staten worden in een aantal gevallen beoordelingen van universiteitsdocenten ook online gepubliceerd.
Progressie: tien redenen om de toekomst positief tegemoet te zien
De Zweed Johan Norberg heeft een boek geschreven waarin hij beschrijft hoe de wereld progressie heeft geboekt op een groot aantal gebieden. Het boek, met als titel Progress: Ten Reasons to Look Forward to the Future, bevat tien hoofdstukken waarin de volgende onderwerpen worden behandeld: voedsel, sanitatie, levensverwachting, armoede, geweld, milieu, geletterdheid, vrijheid, gelijkheid en de positie van kinderen.
Lees verder »
Diep werk: sneller en dieper leren, beter presteren
Teresa Amabile pleitte er op grond van haar onderzoek voor om (vrijwel) iedere dag tijd minstens een half uur te reserveren om geconcentreerd en ongestoord te werken aan werk dat betekenisvol voor je is (lees meer). Cal Newport, hoogleraar computer science en auteur van het boek Deep work gaat nog een stap verder. Hij stelt dat in vrijwel ieder beroep een veel betere productiviteit en tevredenheid kan worden bereikt als zoveel mogelijk gewerkt wordt op de manier van ‘diep werk’.
Lees verder »
Het onfalsifieerbaar maken van overtuigingen
Je zou denken dat mensen alleen overtuigingen aanhangen op grond van hun waarheidsgehalte maar dat is niet het geval. Mensen hebben natuurlijk inderdaad vaak overtuigingen omdat ze denken dat die waar zijn maar er zijn ook andere redenen mogelijk voor het hebben van overtuigingen. Die redenen kunnen te maken hebben met verschillende soorten psychologische of sociale doelen die zij hebben. Enkele voorbeelden hiervan zijn: de wereld als ordelijk of betekenisvol of veilig kunnen zien, de eigen groep (met dezelfde overtuigingen) als moreel goed kunnen zien en het gevoel kunnen hebben bij deze groep te horen en invloed op of macht over andere mensen kunnen hebben.
Hoe vergroten we onze weerstand tegen onwaarheden?
Vaak is het niet zo gemakkelijk om te beoordelen of iets juist of onjuist is. Er zitten vaak meerdere kanten aan een zaak en er is soms veel kennis nodig om iets goed te kunnen beoordelen. Zelfs experts kunnen van mening verschillen over veel kwesties. Maar het komt ook vaak voor dat het onderscheid tussen juist en onjuist wel degelijk eenduidig te maken is.
Te weinig problemen hebben is niet goed voor je
Eén van de dingen die psychologie moeilijk maken, is dat psychologische onderwerpen vaak allerlei paradoxen bevatten. Een voorbeeld van zoiets paradoxaals vindt je terug in het hebben van problemen. Als we het hebben van een probleem definiëren als het je bevinden in een onwenselijke situatie dan ligt het voor de hand om te stellen dat het in het algemeen niet prettig is om een probleem te hebben. Als we het hierbij laten, is alles overzichtelijk en eenvoudig. Maar de werkelijkheid is verrassender. Natuurlijk is en blijft het hebben van problemen in het algemeen niet fijn. En overladen worden door problemen kan ervoor zorgen dat je overbelast raakt. Maar te weinig problemen hebben is misschien ook bepaald niet fijn.
Bedankt Michiel, Ik kende dit boek en onderzoek niet en heb er even snel wat over gelezen. Het sluit denk…
Correctie: de onderzoeker heet Kent Kiehl en hij werkte, naast MRI, met de Psychopathy Checklist van Robert Hare. Zijn boek…
Dag Coert, Een interessante blog. Het doet me denken aan een boek van Robert Hare, die als jonge psycholoog, werkend…
geweldig artikel weer, dank hiervoor. Ik heb het gedeeld op Linkedin.
Open link ► Dit artikel van Bu et al. (2026) laat zien dat de manier waarop studenten de overtuigingen van…
Open link ► Deze video bespreekt de schokkende en controversiële onthulling over de nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen voor 2026, die volgens…
Open link ► Dit artikel van Zhang et al. (2026) laat zien dat het gebruik van generatieve AI op het…
Open link ► Dit artikel van Brummelman et al. (2026) laat zien dat kinderen (8–13 jaar) al een SES-stereotype kunnen…
Open link ► Dit artikel van Kang et al. (2025) laat zien dat hogere leeftijd samenhangt met meer flourishing mentale…
Hoi Gerrit, Ik kan me je redenering voorstellen en ik sympathiseer er ook mee. Het klinkt aantrekkelijk om te zeggen:…
Dag Coert, wat een behulpzame artikel. Je legt heel mooi uit dat oligarchisering zowel in organisaties als op wereldpolitiek niveau…
Open link ► Dit artikel van Fishbach (2025) laat zien dat het proces van leren van fouten psychologisch gezien opmerkelijk…