Case: het vertrouwen in elkaar is weg
Enige tijd geleden werd ik uitgenodigd om het managementteam van een organisatieadviesbureau te begeleiden. Het bureau was enige jaren geleden opgestart door vijf jonge organisatieadviseurs en het had zich inmiddels ontwikkeld tot een goedlopend bureau bestaande uit enkele tientallen medewerkers. Ik werd gebeld door de voorzitter van het management die mij vertelde dat er een conflict in het managementteam was ontstaan. Hij vertelde dat het vertrouwen tussen de individuele managementteamleden weg was en dat zij graag onder mijn begeleiding wilden proberen dit op te lossen. Aanvankelijk was het idee om eerst een hele dag met elkaar om de tafel te gaan en later eventueel meerdere sessies te houden. Op mijn suggestie is deze eerste sessie ingekort tot een dagdeel. Het bleek dat er na deze sessie geen noodzaak meer werd gezien om nog meer sessies te houden omdat men weer goed zelf verder kon als managementteam.
Zelfconcordante doelen → effectieve zelfregulatie → progressie
In Zelfconcordantietheorie noemde ik dat Vasalampi, Salmela-Aro, & Nurmi (2009) empirische steunen vonden voor de zelfconcordantietheorie die stelt dat persoonlijke doelen hebben die gekozen zijn voor autonome redenen doelgerichte inspanning verhoogt en daardoor progressie in de richting van het doel. Progressie, op haar beurt, leidt tot een toename van subjectief welbevinden en aanpassing.” Twee recentere studies bevestigen de relatie tussen zelfconcordante doelen en progressie maar vonden dat deze relatie gemedieerd wordt door verschillende andere variabelen.
Eerste-teken-van-verbetering vraag
Wanneer cliënten beschrijven hoe zij zouden merken dat hun problemen zijn opgelost, omschrijven ze vaak een situatie waarin alles beter verloopt. Zo’n eindresultaat kan bijna ideaal klinken, wat soms het contrast benadrukt met de huidige, minder bevredigende situatie, en daardoor een demotiverend effect kan hebben.
Soms kan het kijken naar progressie ons afleiden van ons doel
Soms kan het kijken naar progressie ons afleiden van ons doel. In Positieve effecten van een focus op progressie stelde ik dat zelf-evaluatie van progressie een sleutel tot motivatie is en dat de perceptie van progressie in het algemeen het gevoel verhoogt dat je tegen een taak opgewassen bent en de motivatie om verder te gaan (Schunk & Usher, 2012). Maar je richten op progressie versterkt motivatie niet altijd. Soms leidt het kijken naar progressie die je geboekt hebt tot het verlagen van je focus op het doel dat je wilt bereiken. Om het uit te leggen moet ik eerst iets uitleggen over zelfregulatie en doelafscherming.
| Trainingen Progressiegericht Werken |
De cirkeltechniek
De cirkeltechniek is een eenvoudige en flexibele techniek om al gemaakte progressie zichtbaar te maken en om mensen te helpen verdere progressie te boeken. Hij kan individueel gebruikt worden maar ook in coaching en bij het begeleiden van teams. Hij gaat als volgt. Eerst teken je twee cirkels op een groot vel papier, een binnencirkel en een buitencirkel. De binnencirkel gaat over de progressie die al geboekt is; de buiten cirkel gaat over progressie die nog bereikt moet worden.
Je kunt de cirkels gebruiken door de volgende vier stappen toe te passen: Lees verder »
Zelfkritiek lijkt progressie in de weg te staan
Zelfkritiek kan een behoorlijke rem zetten op het succesvol nastreven van persoonlijke doelen. Mensen die voortdurend bang zijn om niet aan hun eigen hoge standaarden te voldoen en zichzelf daar streng op afrekenen, besteden vaak meer aandacht aan mogelijke missers dan aan positieve, constructieve acties. Tegelijkertijd blijkt dat hoge standaarden, zonder harde zelfveroordeling, juist een (bescheiden) positieve invloed kunnen hebben op het boeken van progressie.
Progressie over lange periodes
Veel dingen in de wereld fluctueren constant maar sommige dingen lijken altijd in één richting te veranderen over lange periodes. Er lijken zelfs enkele ontwikkelingen te zijn te zijn die zich over de hele menselijke geschiedenis uitstrekken. Hier zijn een paar voorbeelden: Lees verder »
Zelftheorieën en progressie
In 1998, schreef econoom Robert Frank: “Onze overtuigingen over de menselijke natuur helpen om de menselijke natuur zelf te vormen.” Dit is waar. Een belangrijk onderwerp in de sociale psychologie is het onderwerp van zelftheorieën. Carol Dweck, pionier in deze richting van onderzoek, legt uit dat zelftheorieën de overtuigingen zijn die mensen hebben over de vastliggendheid of de veranderbaarheid van hun persoonlijke eigenschappen (zoals hun intelligentie) (Dweck & Molden, 2005). Lees verder »
Wat is de zelfconcordantietheorie?
Doelen nastreven die passen bij je persoonlijke interesses en waarden kan heel krachtig zijn. Lees hier wat de voordelen zijn.
Visualiseren van progressie
Visualiseren kan een sterk motiverend effect hebben . Hier zijn enkele suggesties voor hoe je gebruik kunt maken van visualisaties.
| Trainingen Progressiegericht Werken |



Bedankt Michiel, Ik kende dit boek en onderzoek niet en heb er even snel wat over gelezen. Het sluit denk…
Correctie: de onderzoeker heet Kent Kiehl en hij werkte, naast MRI, met de Psychopathy Checklist van Robert Hare. Zijn boek…
Dag Coert, Een interessante blog. Het doet me denken aan een boek van Robert Hare, die als jonge psycholoog, werkend…
geweldig artikel weer, dank hiervoor. Ik heb het gedeeld op Linkedin.
Open link ► Dit artikel van Bu et al. (2026) laat zien dat de manier waarop studenten de overtuigingen van…
Open link ► Deze video bespreekt de schokkende en controversiële onthulling over de nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen voor 2026, die volgens…
Open link ► Dit artikel van Zhang et al. (2026) laat zien dat het gebruik van generatieve AI op het…
Open link ► Dit artikel van Brummelman et al. (2026) laat zien dat kinderen (8–13 jaar) al een SES-stereotype kunnen…
Open link ► Dit artikel van Kang et al. (2025) laat zien dat hogere leeftijd samenhangt met meer flourishing mentale…
Hoi Gerrit, Ik kan me je redenering voorstellen en ik sympathiseer er ook mee. Het klinkt aantrekkelijk om te zeggen:…
Dag Coert, wat een behulpzame artikel. Je legt heel mooi uit dat oligarchisering zowel in organisaties als op wereldpolitiek niveau…
Open link ► Dit artikel van Fishbach (2025) laat zien dat het proces van leren van fouten psychologisch gezien opmerkelijk…